Από τη στιγμή που ο γιατρός γράφει αναρρωτική μέχρι την ηλεκτρονική αίτηση στον e-ΕΦΚΑ, υπάρχουν συγκεκριμένες διαδικασίες, υποχρεώσεις αλλά και δικαιώματα που κάθε εργαζόμενος πρέπει να γνωρίζει. Γιατί όταν αρρωσταίνεις, δεν πρέπει να αισθάνεσαι ότι κάνεις κάτι κακό επειδή δεν μπορείς να πας στη δουλειά.
Όταν το σώμα λέει «δεν μπορώ», η δουλειά δεν μπορεί να περιμένει τα πάντα
Είναι Δευτέρα πρωί. Το ξυπνητήρι χτυπάει, η ώρα περνάει και σε λίγη ώρα πρέπει να βρίσκεσαι στη δουλειά. Όμως αυτή τη φορά κάτι δεν πάει καλά. Έχεις πυρετό, έντονους πόνους, μια ίωση που σε έχει εξαντλήσει ή κάποιο πρόβλημα υγείας που δεν σου επιτρέπει να σηκωθείς από το κρεβάτι.
Το πρώτο πράγμα που σκέφτεσαι πολλές φορές δεν είναι η υγεία σου.
Είναι το τηλέφωνο στον προϊστάμενο. Είναι αν θα δημιουργηθεί πρόβλημα στη δουλειά. Είναι αν θα δυσαρεστηθούν οι συνάδελφοι που θα χρειαστεί να καλύψουν τη βάρδιά σου. Είναι ακόμη και το αν θα χάσεις χρήματα από τον μισθό σου.
Κάπως έτσι, μια απλή ασθένεια μετατρέπεται σε πρόσθετο άγχος.
Υπάρχει, όμως, κάτι που πρέπει να ξεκαθαρίσουμε: Η αναρρωτική άδεια δεν είναι χάρη που σου κάνει ο εργοδότης. Είναι μια διαδικασία που συνδέεται με την προστασία της υγείας σου και συγκεκριμένα εργασιακά και ασφαλιστικά δικαιώματα.
Το ζητούμενο είναι να γνωρίζεις τι πρέπει να κάνεις, πού πρέπει να απευθυνθείς και τι χρήματα μπορεί να δικαιούσαι.
1. Πρώτα ενημερώνεις την εργασία σου
Από τη στιγμή που διαπιστώνεις ότι δεν μπορείς να εργαστείς λόγω ασθένειας, ενημερώνεις τον εργοδότη σου το συντομότερο δυνατό.
Δεν χρειάζεται να περιμένεις να ολοκληρωθεί η διαδικασία στον ΕΦΚΑ για να ενημερώσεις ότι απουσιάζεις.
Μπορείς να τηλεφωνήσεις ή να στείλεις ένα μήνυμα, εξηγώντας ότι αντιμετωπίζεις πρόβλημα υγείας και ότι θα ακολουθήσει η απαραίτητη ιατρική διαδικασία.
Για παράδειγμα:
«Καλημέρα, αντιμετωπίζω ένα πρόβλημα υγείας και δεν είμαι σε θέση να προσέλθω σήμερα στην εργασία. Θα επισκεφθώ γιατρό και θα σας ενημερώσω για την αναρρωτική άδεια και τη διάρκειά της».
Αυτό που έχει σημασία είναι να υπάρχει έγκαιρη ενημέρωση και να μην αφήνεις την επιχείρηση χωρίς καμία ειδοποίηση.
2. Επισκέπτεσαι γιατρό και εκδίδεται η αναρρωτική άδεια
Το επόμενο βήμα είναι η ιατρική εξέταση.
Ο γιατρός αξιολογεί την κατάσταση της υγείας σου και, εφόσον κρίνει ότι δεν μπορείς να εργαστείς, εκδίδει την απαραίτητη ηλεκτρονική ιατρική γνωμάτευση ανικανότητας προς εργασία.
Η γνωμάτευση αυτή είναι σημαντική, καθώς αποτελεί τη βάση για τη διαδικασία χορήγησης επιδόματος ασθενείας από τον e-ΕΦΚΑ.
Προσοχή: Δεν αρκεί απλώς να έχεις ένα χαρτί που αναφέρει ότι επισκέφθηκες γιατρό. Χρειάζεται να ακολουθηθεί η προβλεπόμενη διαδικασία έκδοσης γνωμάτευσης.
Κράτησε τα στοιχεία της γνωμάτευσης και ενημέρωσε την επιχείρηση για το χρονικό διάστημα της απουσίας σου.
3. Πώς ανεβαίνει η αναρρωτική στον e-ΕΦΚΑ – Βήμα προς βήμα
Εδώ βρίσκεται ένα από τα σημαντικότερα σημεία της διαδικασίας.
Πολλοί εργαζόμενοι πιστεύουν ότι από τη στιγμή που ο γιατρός εκδώσει την αναρρωτική, όλα γίνονται αυτόματα και δεν χρειάζεται να κάνουν τίποτα άλλο.
Αυτό δεν είναι σωστό.
Η ηλεκτρονική γνωμάτευση εκδίδεται από τον γιατρό, αλλά ο ασφαλισμένος πρέπει να υποβάλει τη δική του αίτηση για το επίδομα ασθενείας.
Βήμα 1
Μπαίνεις στην επίσημη ιστοσελίδα του e-ΕΦΚΑ
Άνοιξε την επίσημη υπηρεσία:
Ηλεκτρονική Αίτηση Επιδόματος Ασθένειας/Ατυχήματος
Βήμα 2
Επιλέγεις την είσοδο ασφαλισμένου
Βήμα 3
Ελέγχεις τα προσωπικά σου στοιχεία
Βήμα 4
Συμπληρώνεις τα στοιχεία της εργασίας σου
Βήμα 5
Ελέγχεις τη γνωμάτευση αναρρωτικής
Βήμα 6
Υποβάλλεις την αίτηση
Βήμα 7
Ενημερώνεται ο εργοδότης
Η παραπάνω διαδικασία αφορά την ηλεκτρονική υπηρεσία επιδόματος ασθενείας για τις κατηγορίες ασφαλισμένων που έχουν ενταχθεί σε αυτή. Η εφαρμογή και οι προϋποθέσεις μπορεί να διαφέρουν ανά ασφαλιστικό φορέα. Επίσημες οδηγίες: e-ΕΦΚΑ και Εθνικό Μητρώο Διοικητικών Διαδικασιών.
Προσοχή στην προθεσμία: Η αίτηση πρέπει να υποβληθεί μέσα σε οκτώ μήνες από την έκδοση της ιατρικής γνωμάτευσης. Μην αφήσεις τη διαδικασία για την τελευταία στιγμή.
4. Τι χρήματα δικαιούσαι όταν παίρνεις αναρρωτική;
Εδώ υπάρχει αρκετή σύγχυση.
Άλλο είναι οι υποχρεώσεις του εργοδότη απέναντί σου και άλλο το επίδομα ασθενείας που καταβάλλει ο e-ΕΦΚΑ.
Για τους εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα, η νομοθεσία προβλέπει συγκεκριμένες υποχρεώσεις του εργοδότη, εφόσον πληρούνται οι προϋποθέσεις των άρθρων 657 και 658 του Αστικού Κώδικα.
Ας δούμε τι σημαίνει αυτό στην πράξη.
Οι πρώτες τρεις ημέρες
Για τις πρώτες τρεις ημέρες ασθένειας, ο εργοδότης καταβάλλει κατά κανόνα το μισό ημερομίσθιο ή την αντίστοιχη αναλογία μισθού για τις ημέρες αυτές.
Από την τέταρτη ημέρα
Από την τέταρτη ημέρα αρχίζει, εφόσον πληρούνται οι ασφαλιστικές προϋποθέσεις, η επιδότηση ασθενείας από τον e-ΕΦΚΑ.
Παράλληλα, ο εργοδότης έχει υποχρέωση καταβολής αποδοχών σύμφωνα με τα όρια και τις προϋποθέσεις του νόμου, με συνυπολογισμό του επιδόματος που καταβάλλεται από την υποχρεωτική ασφάλιση.
Πόσο διάστημα καλύπτει η υποχρέωση του εργοδότη;
Εάν έχεις συμπληρώσει τουλάχιστον δέκα ημέρες εργασίας, διατηρείς υπό τις νόμιμες προϋποθέσεις αξίωση για αποδοχές.
Εάν δεν έχεις συμπληρώσει ένα έτος εργασίας στον ίδιο εργοδότη, το σχετικό διάστημα φτάνει μέχρι μισό μήνα.
Εάν έχεις συμπληρώσει τουλάχιστον ένα έτος, το διάστημα φτάνει μέχρι έναν μήνα.
Αυτό δεν σημαίνει ότι σε κάθε περίπτωση θα λάβεις ολόκληρο τον κανονικό μισθό σου. Υπολογίζονται οι ημέρες απουσίας, οι αποδοχές που θα λάμβανες και το ποσό που καταβάλλεται από τον ασφαλιστικό φορέα.
5. Πόσα ένσημα χρειάζεσαι για να πάρεις επίδομα ασθενείας;
Δεν αρκεί μόνο να έχεις πάρει αναρρωτική από γιατρό. Για να λάβεις επίδομα ασθενείας από τον e-ΕΦΚΑ πρέπει να πληρούνται και οι ασφαλιστικές προϋποθέσεις.
Για τους ασφαλισμένους του πρώην ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, ο βασικός κανόνας είναι:
Να έχουν πραγματοποιήσει τουλάχιστον 120 ημέρες εργασίας το προηγούμενο ημερολογιακό έτος ή στο προηγούμενο δεκαπεντάμηνο.
Στον υπολογισμό του δεκαπενταμήνου δεν προσμετρώνται οι ημέρες εργασίας του τελευταίου τριμήνου.
Υπάρχουν διαφορετικές προϋποθέσεις για άλλους ασφαλιστικούς φορείς και κατηγορίες εργαζομένων.
Επομένως, κάποιος που ξεκίνησε πρόσφατα να εργάζεται δεν πρέπει να θεωρεί δεδομένο ότι θα λάβει επίδομα, ακόμη και αν έχει κανονικά ιατρική γνωμάτευση.
Η αναρρωτική άδεια και η ασφαλιστική επιδότηση είναι δύο διαφορετικά ζητήματα.
6. Μπορεί ο εργοδότης να σου δημιουργήσει πρόβλημα επειδή αρρώστησες;
Ας δούμε και μια πραγματικότητα που γνωρίζουν πολλοί εργαζόμενοι.
Υπάρχουν χώροι εργασίας όπου, όταν κάποιος τηλεφωνήσει και πει ότι είναι άρρωστος, η πρώτη αντίδραση δεν είναι να τον ρωτήσουν αν είναι καλά.
Είναι να ακούσει:
«Και τώρα ποιος θα βγάλει τη βάρδια;»
Ή ακόμη:
«Πάλι αναρρωτική; Δεν γίνεται να λείπεις συνέχεια».
Είναι λογικό μια επιχείρηση να χρειάζεται προσωπικό και να πρέπει να οργανώσει τη λειτουργία της. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι ο εργαζόμενος πρέπει να προσέρχεται άρρωστος για να μην ενοχλήσει κανέναν.
Η νόμιμη αναρρωτική απουσία δεν αποτελεί από μόνη της πειθαρχικό παράπτωμα ούτε δικαιολογεί αυθαίρετες περικοπές ή κυρώσεις.
Χρειάζεται, βέβαια, να ξεχωρίζουμε τη νόμιμη απουσία από περιπτώσεις καταχρηστικής συμπεριφοράς ή παραβίασης των διαδικασιών.
Εάν αντιμετωπίζεις πίεση, απειλές ή αδικαιολόγητη άρνηση αναγνώρισης των δικαιωμάτων σου, μπορείς να απευθυνθείς στην Επιθεώρηση Εργασίας.
Ιστοσελίδα: Επιθεώρηση Εργασίας
Τηλεφωνική γραμμή: 1555.
7. Τι πρέπει να προσέξεις για να μη χάσεις το δικαίωμά σου
Πριν θεωρήσεις ότι ολοκλήρωσες τη διαδικασία, κράτησε τα παρακάτω:
Μια ακόμη σημαντική λεπτομέρεια: Αν η αναρρωτική σου παραταθεί, μην υποθέσεις ότι η αρχική γνωμάτευση καλύπτει αυτόματα και τις επιπλέον ημέρες. Επικοινώνησε με τον γιατρό σου και ακολούθησε τη διαδικασία για τη νέα γνωμάτευση.
8. Ένα παράδειγμα από την καθημερινότητα
Ας υποθέσουμε ότι ο Γιώργος εργάζεται σε μια αποθήκη. Έχει πυρετό και ο γιατρός τού χορηγεί αναρρωτική άδεια πέντε ημερών.
Ο Γιώργος ενημερώνει τον εργοδότη, λαμβάνει την ηλεκτρονική γνωμάτευση και μπαίνει στην πλατφόρμα του e-ΕΦΚΑ.
Υποβάλλει την αίτηση, συμπληρώνει τα στοιχεία που χρειάζονται και περιμένει την ηλεκτρονική επιβεβαίωση από την επιχείρηση.
Η αίτησή του προχωρά σύμφωνα με τη διαδικασία και εξετάζεται εάν πληροί τις προϋποθέσεις για το επίδομα ασθενείας.
Τι πρέπει να καταλάβουμε από αυτό το παράδειγμα;
Ο Γιώργος δεν χρειάζεται να διαλέξει ανάμεσα στην υγεία του και στην τήρηση των εργασιακών του υποχρεώσεων. Μπορεί να ενημερώσει σωστά την επιχείρηση, να ακολουθήσει τη νόμιμη διαδικασία και να διεκδικήσει όσα προβλέπονται.
Το δικαίωμα να αρρωστήσεις χωρίς να αισθάνεσαι ένοχος
Υπάρχει μια νοοτροπία σε αρκετούς εργασιακούς χώρους που δύσκολα αλλάζει.
Ο εργαζόμενος πρέπει να είναι πάντα διαθέσιμος. Να μην απουσιάζει, να μην παραπονιέται, να μη δημιουργεί προβλήματα στο πρόγραμμα και να βρίσκει τρόπο να ανταποκρίνεται ακόμη κι όταν δεν είναι καλά.
Όμως ο εργαζόμενος δεν είναι μηχανή.
Είναι ο άνθρωπος που σηκώνεται κάθε πρωί, πηγαίνει στη δουλειά, προσπαθεί να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις, πληρώνει τις υποχρεώσεις του και στηρίζει την καθημερινότητά του μέσα από τον μισθό του.
Και όταν αρρωστήσει, δεν ζητάει κάποια ειδική μεταχείριση. Ζητάει να εφαρμοστούν όσα προβλέπει η νομοθεσία.
Η σωστή επιχείρηση δεν κρίνεται μόνο από το πώς αντιμετωπίζει έναν εργαζόμενο όταν είναι παραγωγικός και βρίσκεται καθημερινά στη θέση του. Κρίνεται και από το πώς τον αντιμετωπίζει όταν χρειάζεται να απουσιάσει για λόγους υγείας.
Γιατί η δουλειά είναι σημαντική. Ο μισθός είναι απαραίτητος. Αλλά κανένα μεροκάματο δεν πρέπει να απαιτεί από έναν άνθρωπο να βάζει την υγεία του σε δεύτερη μοίρα.
Και αυτό είναι κάτι που αξίζει να θυμόμαστε όλοι: εργαζόμενοι και εργοδότες.


Σχόλια
Δημοσίευση σχολίου