10 πράγματα που δεν πρόσεξες στη Verónica και την Αδελφή του Θανάτου

 



ΠΡΟΣΟΧΗ: Το άρθρο περιέχει SPOILERS και για τις δύο ταινίες.

Όποιος έχει δει πρώτα τη Verónica και μετά την Αδελφή του Θανάτου, πιθανότατα θα έχει την ίδια πρώτη εντύπωση:

«Εκτός από το τέλος, τι σχέση έχουν τελικά αυτές οι δύο ταινίες;»

Και είναι αλήθεια ότι, επιφανειακά, μοιάζουν να είναι δύο εντελώς διαφορετικές ιστορίες.

Η μία μας μεταφέρει στη Μαδρίτη του 1991, όπου η 15χρονη Verónica μπλέκει με μια πνευματιστική συνεδρία και ένα Ouija.

Η άλλη μας πηγαίνει αρκετές δεκαετίες πίσω, στη μεταπολεμική Ισπανία, και ακολουθεί τη νεαρή μοναχή Ναρσίσα σε ένα σχολείο θηλέων που κρύβει ένα φρικτό παρελθόν.

Όμως οι δύο ταινίες συνδέονται πολύ περισσότερο απ' όσο δείχνει αρχικά το σενάριο.

Και το πιο ενδιαφέρον είναι ότι η μία ταινία εξηγεί πράγματα για την άλλη που πιθανότατα δεν καταλαβαίνουμε πλήρως αν τις δούμε ξεχωριστά.


Η σειρά των γεγονότων

Ας ξεκινήσουμε από το βασικό.

Η Αδελφή του Θανάτου είναι prequel της Verónica.

Η ιστορία της Ναρσίσα ξεκινά αρκετές δεκαετίες πριν από τα γεγονότα της Verónica. Η νεαρή Ναρσίσα θεωρείται από την τοπική κοινωνία ένα παιδί με ιδιαίτερες θρησκευτικές εμπειρίες. Μεγαλώνοντας γίνεται μοναχή και το 1949 φτάνει σε ένα παλιό μοναστήρι που πλέον λειτουργεί ως σχολείο για κορίτσια.

Εκεί αρχίζει να αντιλαμβάνεται ότι το κτίριο κρύβει ένα σκοτεινό μυστικό.

Χρόνια αργότερα, η ίδια γυναίκα έχει γίνει η ηλικιωμένη και τυφλή μοναχή που τα παιδιά της Verónica αποκαλούν:

«Αδελφή Θάνατο».

Και το ακόμα πιο εντυπωσιακό;

Στο τέλος της Αδελφής του Θανάτου βλέπουμε ουσιαστικά τη γέφυρα που ενώνει τις δύο ταινίες.

Η Ναρσίσα εμφανίζεται πλέον ηλικιωμένη στο σχολείο όπου βρίσκεται η Verónica.

Η νεαρή Verónica βρίσκεται μέσα στην τάξη.

Και έτσι, ξαφνικά, καταλαβαίνουμε ότι η γυναίκα που βλέπαμε ως μυστηριώδη τυφλή μοναχή στη Verónica είχε ολόκληρη ιστορία πίσω της.


1. Η «Αδελφή Θάνατος» δεν είναι απλώς ένας χαρακτήρας της Verónica

Αυτό είναι ίσως το σημαντικότερο στοιχείο.

Στη Verónica, η Ναρσίσα εμφανίζεται σχεδόν σαν ένας δευτερεύων χαρακτήρας.

Είναι η παράξενη τυφλή μοναχή που φαίνεται να ξέρει περισσότερα από όσα λέει.

Δεν γνωρίζουμε όμως:

  • γιατί είναι τυφλή,

  • πότε έχασε την όρασή της,

  • γιατί βλέπει ή αντιλαμβάνεται πνεύματα,

  • τι συνέβη στο παρελθόν της,

  • γιατί τα παιδιά τη φοβούνται,

  • γιατί έχει αυτή τη σχέση με το υπερφυσικό.

Η Αδελφή του Θανάτου δημιουργήθηκε ακριβώς για να απαντήσει σε αυτά τα ερωτήματα.

Ο Paco Plaza έχει εξηγήσει ότι η Ναρσίσα ήταν ένας χαρακτήρας που του άρεσε ιδιαίτερα στη Verónica και ένιωθε ότι πίσω από αυτήν υπήρχε μια ολόκληρη ταινία.


2. Το πιο σημαντικό κοινό: η έκλειψη

Εδώ υπάρχει μία από τις πιο έξυπνες συνδέσεις.

Και στις δύο ταινίες υπάρχει ηλιακή έκλειψη.

Στη Verónica, η έκλειψη συμβαίνει την ίδια στιγμή που η Verónica και οι φίλες της κάνουν τη συνεδρία με το Ouija.

Η έκλειψη γίνεται ουσιαστικά η στιγμή κατά την οποία η Verónica έρχεται σε επαφή με κάτι που δεν μπορεί πλέον να ελέγξει.

Στην Αδελφή του Θανάτου, η έκλειψη συνδέεται με τη μεταμόρφωση της Ναρσίσα.

Η Ναρσίσα κοιτάζει την έκλειψη και η πράξη αυτή οδηγεί στην απώλεια της όρασής της.

Αλλά υπάρχει κάτι βαθύτερο.

Και στις δύο ταινίες η έκλειψη αποτελεί ένα είδος «πύλης» ανάμεσα στον φυσικό και τον υπερφυσικό κόσμο.

Δεν είναι τυχαίο ότι ο Plaza χρησιμοποίησε ξανά το ίδιο μοτίβο.


3. Η Ναρσίσα χάνει τα μάτια της – αλλά αποκτά έναν διαφορετικό τρόπο «όρασης»

Αυτό είναι ίσως ένα από τα πιο ενδιαφέροντα θέματα της δεύτερης ταινίας.

Στη Verónica, όλοι βλέπουν τη Ναρσίσα ως μια τυφλή ηλικιωμένη μοναχή.

Τα παιδιά μάλιστα απορούν:

«Μα είναι τυφλή. Πώς μπορεί να βλέπει;»

Και όμως, η Ναρσίσα αντιλαμβάνεται πράγματα που οι άλλοι δεν μπορούν.

Στην Αδελφή του Θανάτου βλέπουμε πώς φτάνει σε αυτή την κατάσταση.

Η απώλεια της όρασης δεν παρουσιάζεται απλώς ως σωματική αναπηρία.

Συνδέεται με την υπερφυσική της αντίληψη.

Και έτσι μια φαινομενικά απλή λεπτομέρεια της Verónica αποκτά νέο νόημα:

η Ναρσίσα δεν «βλέπει» με τα μάτια της.


4. Η Ναρσίσα και η Verónica είναι πιο παρόμοιες απ' όσο φαίνεται

Εδώ υπάρχει μια σύνδεση που μπορεί εύκολα να περάσει απαρατήρητη.

Και οι δύο είναι νεαρές κοπέλες που έρχονται αντιμέτωπες με κάτι υπερφυσικό ενώ οι περισσότεροι άνθρωποι γύρω τους δεν μπορούν ή δεν θέλουν να τις βοηθήσουν.

Η Ναρσίσα αρχικά θεωρείται ιδιαίτερο παιδί λόγω των θρησκευτικών εμπειριών της.

Η Verónica βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα υπερφυσικό φαινόμενο που κανείς γύρω της δεν μπορεί να κατανοήσει.

Και οι δύο αναγκάζονται ουσιαστικά να αντιμετωπίσουν τον φόβο τους μόνες τους.

Αυτό εξηγεί και γιατί η Ναρσίσα φαίνεται να καταλαβαίνει τη Verónica στη δεύτερη ταινία.

Έχει περάσει κάτι αντίστοιχο.

Ξέρει τι σημαίνει να βλέπεις ή να αισθάνεσαι πράγματα που οι άλλοι δεν μπορούν να αντιληφθούν.


5. Η Ναρσίσα είχε ήδη σχέση με το υπερφυσικό πριν γίνει η «Αδελφή Θάνατος»

Ένα στοιχείο που μπορεί να μπερδέψει τον θεατή είναι ότι η Ναρσίσα δεν αποκτά τις υπερφυσικές της ικανότητες αποκλειστικά μέσα στο μοναστήρι.

Ήδη από παιδί παρουσιάζεται ως ένα κορίτσι που έχει θρησκευτικές και ανεξήγητες εμπειρίες.

Οι άνθρωποι γύρω της την αντιμετωπίζουν σαν «θαυματουργό» παιδί.

Αυτό δημιουργεί μια ενδιαφέρουσα αμφιβολία:

Ήταν πραγματικά ένα παιδί που μπορούσε να επικοινωνήσει με κάτι υπερφυσικό ή μήπως η κοινωνία δημιούργησε αυτή την εικόνα γύρω της;

Η ταινία δεν δίνει απόλυτη απάντηση.

Και αυτό είναι σκόπιμο.

Η ίδια αμφισημία υπάρχει και στη Verónica, η οποία επίσης βασίζεται χαλαρά σε πραγματική υπόθεση και αφήνει χώρο για το ερώτημα σχετικά με το τι ήταν πραγματικό και τι όχι.


6. Η ιστορία της αδελφής Socorro εξηγεί γιατί το μοναστήρι είναι «στοιχειωμένο»

Εδώ βρίσκεται μεγάλο μέρος της ιστορίας που μπορεί να χαθεί μέσα στον τρόμο.

Η Αδελφή Socorro είχε πέσει θύμα βίας κατά τη διάρκεια του Ισπανικού Εμφυλίου Πολέμου.

Έμεινε έγκυος και απέκτησε ένα κορίτσι.

Οι υπόλοιπες μοναχές προσπάθησαν να κρατήσουν την ύπαρξη του παιδιού κρυφή.

Όταν το παιδί αρρώστησε, προέκυψε μια τραγική κατάσταση που οδήγησε στον θάνατό του.

Η Socorro, συντετριμμένη από την απώλεια της κόρης της, αυτοκτόνησε.

Το πνεύμα της παρέμεινε στον χώρο.

Και έτσι το πραγματικό «τέρας» της ιστορίας δεν είναι απλώς ένας δαίμονας.

Είναι ένα τραύμα που δεν έχει λυθεί.

Η Ναρσίσα τελικά γίνεται αυτή που βοηθά το πνεύμα της Socorro να ολοκληρώσει την ιστορία του και να βρει την κόρη της.


7. Το σπίτι της Verónica και το μοναστήρι έχουν ένα κοινό μοτίβο

Και στις δύο ταινίες, το υπερφυσικό δεν βρίσκεται απλώς «κάπου έξω».

Βρίσκεται μέσα σε έναν χώρο όπου ζουν καθημερινά άνθρωποι.

Στη Verónica:

το σπίτι της οικογένειας μετατρέπεται σταδιακά σε παγίδα.

Στην Αδελφή του Θανάτου:

το μοναστήρι και το σχολείο κρύβουν ένα παρελθόν που επιστρέφει.

Και στις δύο περιπτώσεις υπάρχει η ίδια ιδέα:

Ένα μέρος μπορεί να κουβαλάει τα γεγονότα που συνέβησαν μέσα του.

Αυτό κάνει και τις δύο ταινίες περισσότερο ιστορίες για το παρελθόν παρά απλές ιστορίες με φαντάσματα.


8. Η «Αδελφή Θάνατος» ήταν ήδη παρούσα πριν συναντήσει τη Verónica

Αυτό είναι ένα πολύ ωραίο στοιχείο της αφήγησης.

Όταν βλέπουμε τη Verónica, θεωρούμε ότι η ηλικιωμένη μοναχή είναι απλώς ένα περίεργο πρόσωπο του σχολείου.

Μετά την Αδελφή του Θανάτου, όμως, ξέρουμε ότι:

αυτή η γυναίκα έχει ζήσει δεκαετίες γεμάτες υπερφυσικά γεγονότα.

Άρα, όταν συναντά τη Verónica, δεν είναι η πρώτη φορά που αντιμετωπίζει κάτι τέτοιο.

Έχει ήδη περάσει από τη δική της «κόλαση».


9. Γιατί η Ναρσίσα ξέρει τι συμβαίνει στη Verónica;

Στη Verónica, η Αδελφή Θάνατος αντιλαμβάνεται σχεδόν αμέσως ότι η κοπέλα έχει μπλέξει με κάτι επικίνδυνο.

Δεν χρειάζεται να της εξηγήσει πολλά.

Της μιλάει σαν άνθρωπος που γνωρίζει ήδη το φαινόμενο.

Μετά την Αδελφή του Θανάτου, αυτή η συμπεριφορά αποκτά μεγαλύτερο βάρος.

Η Ναρσίσα έχει ήδη μάθει:

  • να αναγνωρίζει την παρουσία πνευμάτων,

  • να ζει με το υπερφυσικό,

  • να αντιμετωπίζει το φόβο,

  • να αμφισβητεί αυτά που της λένε οι άλλοι,

  • και κυρίως να ζει με πράγματα που οι υπόλοιποι άνθρωποι δεν μπορούν να δουν.

Γι' αυτό η συνάντησή της με τη Verónica δεν είναι απλώς «μια ηλικιωμένη μοναχή που δίνει συμβουλές».

Είναι ένας άνθρωπος που βλέπει τον εαυτό του στη Verónica.


10. Το όνομα «Αδελφή Θάνατος» αποκτά διαφορετική σημασία

Στη Verónica, το όνομα ακούγεται σαν ένα παιδικό παρατσούκλι που δημιουργήθηκε επειδή η μοναχή είναι τρομακτική.

Μετά τη δεύτερη ταινία, όμως, αποκτά μεγαλύτερη σημασία.

Η Ναρσίσα έχει κυριολεκτικά περάσει μεγάλο μέρος της ζωής της δίπλα στον θάνατο:

  • τον θάνατο της Socorro,

  • τον θάνατο του παιδιού,

  • το υπερφυσικό,

  • τις δικές της τραυματικές εμπειρίες,

  • και αργότερα την υπόθεση της Verónica.

Έτσι το «Αδελφή Θάνατος» δεν είναι απλώς ένα τρομακτικό παρατσούκλι.

Είναι σχεδόν η ταυτότητα που της έχει δώσει η ζωή.


11. Υπάρχει και μια πολύ σημαντική αντίθεση: θρησκεία και υπερφυσικό

Και στις δύο ταινίες υπάρχει έντονη παρουσία της Καθολικής Εκκλησίας.

Όμως οι ταινίες δεν παρουσιάζουν τη θρησκεία με έναν εντελώς απλό τρόπο.

Στην Αδελφή του Θανάτου, η Ναρσίσα ξεκινά ως ένα κορίτσι με ισχυρή πίστη.

Όσο όμως προχωρά η ιστορία, αναγκάζεται να αντιμετωπίσει γεγονότα που δεν χωρούν εύκολα σε μια απλή θρησκευτική εξήγηση.

Στη Verónica, η ίδια πλέον ηλικιωμένη Ναρσίσα χρησιμοποιεί την εμπειρία της για να βοηθήσει μια κοπέλα που βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα σκοτεινό πνεύμα.

Έτσι η δεύτερη ταινία λειτουργεί σχεδόν σαν το παρελθόν που εξηγεί γιατί η Ναρσίσα έγινε ο άνθρωπος που συναντάμε στην πρώτη.


12. Το τέλος της Αδελφής του Θανάτου δεν είναι απλώς ένα cameo

Ίσως αυτό είναι το σημαντικότερο πράγμα που πρέπει να προσέξει κάποιος αν ξαναδεί τις δύο ταινίες.

Στο τέλος βλέπουμε την ηλικιωμένη Ναρσίσα να επιστρέφει στο σχολείο.

Και εκεί βρίσκεται η Verónica.

Δεν πρόκειται απλώς για ένα «ωραίο cameo» της Sandra Escacena.

Η σκηνή λειτουργεί σαν ολοκλήρωση του κύκλου.

Για όλη την Αδελφή του Θανάτου παρακολουθούμε:

Πώς η Ναρσίσα έγινε αυτή που είναι.

Και στο τέλος βλέπουμε:

Σε ποιο σημείο της ιστορίας της θα τη γνωρίσει η Verónica.

Είναι η κυριολεκτική ένωση των δύο ταινιών.


13. Και υπάρχει μια ειρωνεία: η Verónica δεν ξέρει τι πρόκειται να συμβεί

Αυτό κάνει τη σκηνή ακόμα πιο ενδιαφέρουσα.

Ο θεατής που έχει ήδη δει την Αδελφή του Θανάτου ξέρει ποια είναι η ηλικιωμένη μοναχή.

Η Verónica όμως δεν το ξέρει.

Για εκείνη είναι απλώς η παράξενη γυναίκα που βρίσκεται στο σχολείο.

Ο θεατής βρίσκεται λοιπόν σε μια διαφορετική θέση από τη Verónica.

Εμείς ξέρουμε το παρελθόν της. Εκείνη όχι.

Και αυτό δημιουργεί ένα είδος δραματικής ειρωνείας.


14. Η ίδια ιστορία επαναλαμβάνεται με διαφορετικό τρόπο

Και οι δύο ταινίες έχουν έναν κοινό πυρήνα:

μια νεαρή κοπέλα έρχεται αντιμέτωπη με κάτι που δεν μπορεί να εξηγήσει.

Στην Αδελφή του Θανάτου:

Ναρσίσα → μοναστήρι → πνεύματα → έκλειψη → τύφλωση → υπερφυσική αντίληψη.

Στη Verónica:

Verónica → Ouija → έκλειψη → πνεύμα → κατοχή → θάνατος.

Η διαφορά είναι ότι η Ναρσίσα επιβιώνει και γίνεται αυτή που αργότερα μπορεί να βοηθήσει τη Verónica.


15. Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα κοινά: και οι δύο «βλέπουν» κάτι που οι άλλοι δεν βλέπουν

Η Ναρσίσα χάνει την κανονική της όραση.

Η Verónica, αντίθετα, έχει κανονική όραση αλλά αρχίζει να βλέπει και να αντιλαμβάνεται πράγματα που οι άλλοι δεν μπορούν.

Και έτσι δημιουργείται μια σχεδόν συμβολική σύνδεση:

Η μία είναι τυφλή αλλά βλέπει το υπερφυσικό.

Η άλλη βλέπει κανονικά αλλά κανείς δεν πιστεύει αυτά που βλέπει.

Αυτό πιθανότατα είναι ένα από τα πιο όμορφα θεματικά κοινά των δύο ταινιών.


16. Και κάτι που εύκολα μπερδεύει: η δεύτερη ταινία δεν εξηγεί τα πάντα

Παρόλο που η Αδελφή του Θανάτου δημιουργήθηκε για να επεκτείνει το σύμπαν της Verónica, ο Paco Plaza δεν θέλησε να κάνει μια ταινία που απλώς επαναλαμβάνει την πρώτη.

Ο ίδιος έχει δηλώσει ότι ήθελε η νέα ταινία να έχει τη δική της φύση και να είναι αρκετά διαφορετική από τη Verónica.

Γι' αυτό και οι ιστορίες δεν ενώνονται με δεκάδες κοινά πρόσωπα ή με μια ενιαία πλοκή.

Η σύνδεση βρίσκεται κυρίως:

στη Ναρσίσα, στην έκλειψη, στο σχολείο, στο υπερφυσικό και στην τελική συνάντηση με τη Verónica.


17. Το πιο ενδιαφέρον κρυφό νόημα: η Αδελφή του Θανάτου είναι ο καθρέφτης της Verónica

Αν δούμε τις δύο ταινίες σαν μία μεγάλη ιστορία, η Ναρσίσα και η Verónica μοιάζουν σχεδόν σαν δύο διαφορετικές γενιές του ίδιου μοτίβου.

Η Ναρσίσα είναι το κορίτσι που έρχεται σε επαφή με το ανεξήγητο.

Χάνει την όρασή της.

Μαθαίνει να ζει με αυτό.

Γερνάει.

Και τελικά συναντά ένα άλλο κορίτσι που βρίσκεται στην ίδια θέση.

Μόνο που η Verónica δεν γνωρίζει ότι μπροστά της βρίσκεται ένας άνθρωπος που έχει ήδη περάσει αυτό που τώρα αρχίζει να ζει η ίδια.


18. Αν τις ξαναδούμε με τη σωστή σειρά, αλλάζει η Verónica;

Ναι.

Αν κάποιος δει πρώτα:

Verónica → Αδελφή του Θανάτου

βλέπει τη δεύτερη ταινία σαν την ιστορία μιας μοναχής που συνδέεται με την πρώτη.

Αν όμως δει:

Αδελφή του Θανάτου → Verónica

η εμπειρία αλλάζει.

Όταν εμφανίζεται η ηλικιωμένη τυφλή Ναρσίσα στη Verónica, πλέον ξέρουμε:

ποια είναι.

Ξέρουμε τι έχει περάσει.

Ξέρουμε γιατί είναι τυφλή.

Ξέρουμε ότι έχει ήδη αντιμετωπίσει πνεύματα.

Και όταν αρχίζει να μιλά στη Verónica, τα λόγια της αποκτούν μεγαλύτερη βαρύτητα.


Τελικά, πόσο συνδεδεμένες είναι οι δύο ταινίες;

Πολύ περισσότερο απ' όσο φαίνεται, αλλά όχι με τον τρόπο που συνήθως περιμένουμε από ένα κινηματογραφικό σύμπαν.

Δεν έχουμε δεκάδες κοινούς χαρακτήρες.

Δεν έχουμε την ίδια βασική υπόθεση.

Δεν έχουμε μια συνεχή ιστορία από το 1949 μέχρι το 1991.

Έχουμε όμως έναν κεντρικό χαρακτήρα που ενώνει δύο διαφορετικές εποχές.

Η Αδελφή του Θανάτου μας δείχνει:

πώς γεννήθηκε η ιστορία της Ναρσίσα.

Η Verónica μας δείχνει:

τι συμβαίνει όταν η Ναρσίσα, πλέον ηλικιωμένη, συναντά ένα κορίτσι που βρίσκεται αντιμέτωπο με το υπερφυσικό.

Και η τελευταία σκηνή της Αδελφής του Θανάτου ουσιαστικά λέει στον θεατή:

«Τώρα ξέρεις ποια είναι αυτή η γυναίκα που είδες στη Verónica.»

Και ίσως αυτός είναι ο μεγαλύτερος λόγος για τον οποίο αξίζει να δούμε ξανά τη Verónica μετά την Αδελφή του Θανάτου.

Γιατί η τυφλή μοναχή που στην πρώτη ταινία έμοιαζε απλώς με ένα παράξενο και τρομακτικό πρόσωπο του σχολείου, στη δεύτερη αποκτά ολόκληρη ζωή, τραύμα, πίστη, φόβο και ιστορία.

Και ξαφνικά η «Αδελφή Θάνατος» δεν είναι πια απλώς ένας τρομακτικός χαρακτήρας.

Είναι ο άνθρωπος που έζησε το υπερφυσικό πριν από τη Verónica — και που κατά κάποιον τρόπο αναγνώρισε στον φόβο της Verónica κάτι από τον δικό της.


Μία τελευταία λεπτομέρεια

Ο ίδιος ο Paco Plaza έχει χαρακτηρίσει την Αδελφή του Θανάτου ως επέκταση του σύμπαντος της Verónica, όχι ως μια ταινία που απλώς επαναλαμβάνει την προηγούμενη. Μάλιστα, η ιδέα ξεκίνησε από το ενδιαφέρον του για τον χαρακτήρα της Ναρσίσα και την αίσθηση ότι αυτή η μοναχή «είχε μια ταινία τρόμου πίσω της».

Και τελικά την αποκτήσαμε.

Σχόλια